• ประวัติความเป็นมา
• เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองนาคา มีพื้นที่อยู่ในป่าตำบลบ้านนา ตำบลเชี่ยวเหลียง ตำบลกะเปอร์ ตำบลบางหิน ตำบลนาคา ตำบลกำพวน ท้องที่อำเภอกะเปอร์ จังหวัดระนอง พื้นที่ด้านทิศตะวันออกติดกับเขตจังหวัดสุราษฎร์ธานี ด้านทิศใต้ติดกับเขตจังหวัดพังงา เนื่องจากป่าบริเวณนี้ยังมีสภาพป่าสมบูรณ์และเป็นแหล่งที่มีสัตว์ป่าอาศัยอยู่ชุกชุม รัฐบาลได้เล็งเห็นความสำคัญของการอนุรักษ์ป่าไม้และสัตว์ป่าไว้ คณะรัฐมนตรีจึงได้มีมติให้รักษาไว้เป็นป่าคุ้มครอง โดยประกาศในราชกิจจานุเบกษาเล่มที่ 78 ตอนที่ 94 ลงวันที่ 14 พฤศจิกายน 2504 และจังหวัด ระนอง ได้ประกาศกำหนดให้ป่าพื้นแห่งนี้เป็นป่าถาวร ตามหนังสือจังหวัดที่ 4842/2506 ลงวันที่ 15 มีนาคม 2506 ต่อมาปี พ.ศ.2511 กองบำรุง กรมป่าไม้ ได้ส่งเจ้าหน้าที่ไปทำการสำรวจสภาพ ภูมิประเทศ พรรณไม้ และชนิดของสัตว์ป่า เพื่อดำเนินการประกาศเป็นเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า จนถึงวันที่ 24 พฤษภาคม 2515 คณะปฏิวัติได้มีประกาศฉบับที่ 150 กำหนดบริเวณที่ดินป่า คลองนาคาให้เป็นเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า และประกาศในราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 89 ตอนที่ 82 ลงวันที่ 26 พฤษภาคม 2515 ปัจจุบันมีพื้นที่ 331,456 ไร่
• ลักษณะภูมิประเทศ
• ภูมิประเทศส่วนใหญ่เป็นเทือกเขาสูงชันสลับซับซ้อน มีพื้นที่ราบน้อยมาก พื้นที่ โดยทั่วไปมีความลาดชันตั้งแต่ 26% ขึ้นไป ระดับความสูงของพื้นที่จากระดับน้ำทะเลเฉลี่ยประมาณ 300 ถึง 500 เมตร ยอดเขาที่สูงที่สุด คือ เขาหลังคาตึก ซึ่งมียอดสูงประมาณ 1,395 เมตรจากระดับน้ำทะเลปานกลาง เป็นภูเขาที่แบ่งเขตจังหวัดระนองกับจังหวัดสุราษฎร์ธานีออกจากกัน เนื่องจากมีเทือกเขาจำนวนมากจึงเป็นแหล่งกำเนิดลำคลองหลายสาย ได้แก่ คลองนาคา คลองบางมัน คลองชาคลี คลองแพรกซ้าย คลองแพรกขวา คลองเชี่ยวเหลียง คลองบางหิน คลองบางบอน และคลองกำพวน ซึ่งคลองเหล่านี้จะมีน้ำไหลตลอดปี ฤดูฝนมีน้ำไหลเชี่ยวมาก แต่เนื่องจากลำคลองกว้างและอยู่ใกล้ทะเลอันดามันจึงทำให้น้ำไหลลงสู่ทะเลอย่างรวดเร็วไม่ทำให้เกิดน้ำท่วมได้ง่าย
• ลักษณะอากาศ
• เนื่องจากอยู่ติดกับฝั่งทะเลอันดามัน จึงได้รับผลกระทบจากลมมรสุมตะวันตก เฉียงใต้เป็นประจำ ทำให้มีฝนตกชุกเกือบตลอดปี ฤดูฝนจะมีฝนตกตั้งแต่เดือนเมษายนถึงเดือนพฤศจิกายนต่อจากนั้นก็เป็นฤดูแล้ง ซึ่งมีอากาศร้อนอบอ้าวเป็นส่วนใหญ่ ฤดูหนาวเกือบจะไม่มีเพียงแต่อากาศเย็นลงกว่าปกติเท่านั้น
• ชนิดป่าและพรรณไม้
• จากสภาพภูมิประเทศเป็นเทือกเขาจำนวนมาก และมีฝนตกชุกเกือบตลอดปี จึงทำให้มีสภาพป่าหลายชนิดอยู่ในพื้นที่ ป่าส่วนใหญ่จะเป็นป่าดงดิบชื้น และป่าเบญจพรรณอยู่ทั่วไป นอกนั้นก็มีทุ่งหญ้าเป็นหย่อม ๆ พรรณไม้ที่พบจำนวนมาก ได้แก่ ยาง ยูง ตะเคียน หลุมพอ ตะแบก กระบาก จำปาป่า เสียดช่อ ตาเสือ อินทนิล ก่อ ส่วนไม้พื้นล่างมีพวก ไผ่ ปาล์ม เต่าร้าง หมากป่า ระกำ หวาย เฟิร์น และเถาวัลย์ต่าง ๆ พรรณไม้ที่เป็นอาหารของสัตว์ป่ามี เหรียง สะตอ มะขามป้อม มะกอก ไทร คอแลน มะไฟ ฯลฯ
• สัตว์ป่า
• พื้นที่ป่าคลองนาคาเป็นป่าที่ยังอุดมสมบูรณ์ที่เป็นแหล่งอาหารของสัตว์ป่าอย่างดี จึงยังมีสัตว์ป่าอาศัยอยู่หลายชนิด เช่น เลียงผา ช้างป่า สมเสร็จ กระทิง วัวแดง หมี เสือโคร่ง เสือดำ เสือดาว กวาง อีเก้ง กระจง ค่าง ชะนี ลิง อีเห็น ไก่ป่า และนกชนิดต่าง ๆ จำนวนมาก เช่น นกกางเขนดง นกเงือก นกกวัก นกปรอด นกหว้า นกกะปูด นกขุนทอง นกเขียวคราม นกเปล้า นกกระทาดง นกตบยุง เต่าหก ฯลฯ
• จุดเด่นที่น่าสนใจ
• เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองนาคา มีป่าไม้หลายชนิด ภูเขาสูงชัน และลำธารที่มี น้ำไหลตลอดปี ซึ่งเป็นส่วนประกอบสำคัญที่ก่อให้เกิดทัศนียภาพที่สวยงามมีน้ำตกหลายแห่ง แต่อยู่ห่างจากทางคมนาคมมาก พรรณไม้ที่ขึ้นอยู่บางชนิดหายากมาก และผีเสื้อบางชนิดพบเฉพาะในป่าคลองนาคาเท่านั้น
• การเดินทาง
• จากกรุงเทพฯ ไปเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองนาคา ทำได้ 2 วิธี คือ
• ทางรถยนต์ หากเป็นรถส่วนตัวก็ขับรถมาตามถนนสายเพชรเกษม จากกรุงเทพฯ ถึงเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองนาคา ระยะทาง 686 กม.
• รถประจำทาง มีรถจากกรุงเทพฯ ถึงจังหวัด ระนอง และจากจังหวัดระนองมีรถเมล์สายระนอง-ตะกั่วป่า วิ่งผ่านทางแยกเข้าที่ทำการเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า ระยะทางจากจังหวัดระนองถึงทางแยกเข้าที่ทำการเขตฯ ประมาณ 74 กิโลเมตร หรืออาจนั่งรถสายกรุงเทพฯ-ภูเก็ต ซึ่งวิ่งผ่านทางแยกเข้าที่ทำการเขตฯ ก็ได้
• สิ่งอำนวยความสะดวก
• เนื่องจากเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าไม่มีบ้านพักสำหรับให้เช่าหรือเข้าพักเช่นเดียวกับ อุทยานแห่งชาติ บ้านพักที่มีเป็นบ้านพักของเจ้าหน้าที่ และบางครั้งเจ้าหน้าที่มีน้อยบ้านพักจึงว่างพอที่จะให้ผู้สนใจเข้าพักได้ สำหรับที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองนาคา มีบ้านพักพร้อมเครื่องนอน จำนวน 1 หลัง
• การติดต่อ
• เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองนาคา อำเภอกะเปอร์ จังหวัดระนอง 85120